Bir ülkenin ekonomik gücünü ölçmek istediğimizde genellikle milli gelirine, askeri kapasitesine, teknolojik üstünlüğüne ve finans piyasalarının büyüklüğüne bakarız. Peki dünyanın en güçlü ekonomisinde bankacılık sistemleri, hava ulaşımı, iletişim ağları ve teknoloji platformları birkaç gün içerisinde peş peşe aksarsa ne düşünmeliyiz
Son günlerde Amerika Birleşik Devletleri'nde yaşananlar tam da bu soruyu gündeme getiriyor.
Microsoft'un Outlook ve Teams hizmetlerinde yaşanan kesintileri, Amerikan hava trafiğinin saatlerce durdurulması izledi. JPMorgan Chase'in işlem sistemlerinde sorunlar ortaya çıktı. Ardından Amerikan Ulusal Güvenlik Ajansı NSA'nın gizli iç iletişim ağı etkilendi. Apple'ın bazı hizmetleri ve Marriott'un dijital sistemleri de benzer sorunlarla karşılaştı.
Birbirinden bağımsız görünen bu olayların kısa bir zaman diliminde yaşanması, doğal olarak aynı soruyu akıllara getiriyor: Amerika'ya yönelik geniş çaplı bir siber saldırı mı söz konusu
Bugün itibarıyla böyle bir saldırıyı doğrulayan somut kanıt bulunmuyor. Amerikan yetkilileri ve ilgili şirketler, yaşanan sorunları ağırlıklı olarak teknik arızalar, yazılım güncellemeleri ve eski altyapılarla açıklıyor. Dolayısıyla bütün bu olayları tek merkezden yönetilen bir operasyon olarak değerlendirmek doğru olmayabilir. Ancak asıl üzerinde durmamız gereken mesele belki de bundan daha önemli.
Dünyanın en güçlü ekonomisi, kendi dijital altyapısına ne kadar hâkim
Yeni dünyanın görünmeyen cepheleriGeçmişte ekonomik savaşlar büyük ölçüde enerji kaynakları, ticaret yolları ve üretim tesisleri üzerinden yürütülürdü. Petrol arzındaki bir kesinti sanayiyi durdurabilir, önemli bir limanın kapanması uluslararası ticareti aksatabilirdi.
Bugün bunlara yeni bir unsur eklendi: Dijital altyapı.
Bankaların ödeme sistemleri, hava trafik kontrol merkezleri, enerji şebekeleri ve kamu kurumlarının haberleşme ağları birbirine bağlı teknolojik sistemler üzerinde çalışıyor. Bu sistemlerin herhangi birinde ortaya çıkan ciddi bir aksama, yalnızca ilgili kurumu değil, ekonomik hayatın tamamını etkileyebiliyor.
Bir havalimanında yaşanan teknik sorun binlerce uçuşu etkileyebiliyor. Bir bankanın ödeme altyapısındaki kesinti, işletmelerin nakit akışını bozabiliyor. Bulut hizmetlerindeki bir arıza, dünyanın farklı ülkelerinde faaliyet gösteren şirketleri aynı anda çalışamaz hale getirebiliyor.
Artık ekonomik güvenliğin sınırları yalnızca ülkelerin coğrafi sınırlarından geçmiyor.
Siber saldırı mı, sistemin kendi kırılganlığı mıYaşanan gelişmeler karşısında üç ihtimal üzerinde durulabilir.
Birincisi, dışarıdan gerçekleştirilen koordineli bir siber saldırı. Böyle bir ihtimalin varlığı, saldırının gerçekleştiği anlamına gelmiyor. Ancak devletlerin kritik altyapılarını hedef alan siber operasyonların ulusal güvenlik açısından taşıdığı risk ortada.
İkincisi, devlet kurumları tarafından gerçekleştirilen kontrollü bir operasyon ihtimali. Sosyal medyada dile getirilen bu senaryoyu destekleyen doğrulanmış bir bulgu bulunmuyor. Bu nedenle söz konusu iddiayı bir açıklama olarak kabul etmek mümkün değil. Üçüncü ihtimal ise çok daha düşündürücü: Sistemlerin herhangi bir saldırı olmadan da ciddi biçimde aksayabilecek kadar karmaşık ve birbirine bağımlı hale gelmesi.
Üstelik açıklanan teknik bulgular şimdilik bu üçüncü ihtimalin önemini artırıyor.
Finans piyasaları açısından yeni riskBurada yatırımcıların da dikkat etmesi gereken bir değişim var.

25