İnternetten alışveriş yaparken çoğumuzun yaptığı ilk işlerden biri, alacağımız ürünün yorumlarına bakmak. Kaç kişi satın almış, kaç yıldız verilmiş, müşteriler memnun kalmış mı Hatta bazen ürünün açıklamasını okumadan doğrudan yorumlara baktığımız bile oluyor. Çünkü daha önce o ürünü kullanan insanların deneyimlerine güveniyoruz. Peki, okuduğumuz yorumların veya gördüğümüz beş yıldızın gerçekten müşterilere ait olduğundan ne kadar eminiz
Ticaret Bakanlığı'nın son dönemde gündeme gelen denetimleri, internet alışverişlerinde pek çok kişinin farkında olmadığı bir sorunu yeniden ortaya çıkardı. Meğer internette sahte beğeniler, yorumlar, takipçiler, hatta sepete ekleme işlemleri para karşılığında satılıyormuş. Yani bir satıcı, ürününü gerçekten beğenen müşterileri olmasa bile para ödeyerek ürününe ilgi gösteriliyormuş görüntüsü oluşturabiliyor.
İşin ilginç tarafı, bu hizmetler uzun zamandır internet ortamında açıkça pazarlanıyor. Örneğin bir e-ticaret mağazasının takipçi sayısını artırmak, ürünlerini yüzlerce kişiye favorilere ekletmek veya hiç alışveriş yapmamış kişilere olumlu yorum yazdırmak mümkün. Hatta Google Haritalar'daki işletmelere beş yıldızlı değerlendirme yapılmasını sağlayan hizmetler bile bulunuyor. Böylece gerçekte yeterince müşteri memnuniyeti sağlamamış bir işletme, dışarıdan bakıldığında oldukça başarılı görünebiliyor.
Ticaret Bakanlığı'na bağlı Reklam Kurulu da tam olarak bu uygulamaları mercek altına aldı. Yapılan incelemelerde, ücret karşılığında sahte yorum ve etkileşim hizmetleri sunduğu belirlenen işletmeler hakkında yaptırım kararları verildi. Bunlardan birine 1 milyon lirayı aşan idari para cezası uygulandı. Ayrıca mevzuata aykırı içeriklerin kaldırılmaması durumunda ilgili internet sitelerine erişimin engellenmesi de kararlaştırıldı.
Aslında burada zarar gören yalnızca alışveriş yapan tüketici değil. Dürüstçe ticaret yapmaya çalışan binlerce satıcı da bu durumdan olumsuz etkileniyor. Düşünün, iki farklı işletme aynı ürünü satıyor. Birisi müşteri memnuniyeti için uğraşıyor, ürününü zamanında gönderiyor, gelen sorulara cevap veriyor. Diğeri ise para karşılığında yüzlerce beğeni ve olumlu yorum satın alıyor. Alışveriş yapacak kişi de doğal olarak daha fazla beğeni ve olumlu yorum gördüğü ürüne yönelebiliyor. Böyle bir ortamda dürüst çalışan satıcının emeği de haksız rekabetin gölgesinde kalıyor.

5