İklim mücadelesinin görünmeyen gücü: Yerel topluluklar

Aslı Dede
Bugün
27

İklim değişikliği ile mücadelede ulusla­rarası zirveler, hükümetler arası müza­kereler, milyarlarca dolarlık fonlar ve bü­yük şirketlerin taahhütleri gerekliliği gün­demde. Oysa iklim krizinin çözüm yolları çoğu zaman bir köyden, bir kooperatiften, bir sivil toplum kuruluşunun çabasından, doğayla birlikte yaşamayı öğrenmiş bir topluluğun deneyiminden geçiyor .

COP31 Antalya'da devam ederken, bu gerçeği hatırlatan önemli bir pavilyon var. Birleşmiş Milletler Küresel evre Fonu Küçük Destek Programı GEF SGP Pavilyo­nu, Türkiye'nin farklı bölgelerinde gelişti­rilen yerel çözümleri uluslararası iklim gündeminin merkezine taşıyor. İklim mü­cadelesini yalnızca politika belgeleri ve hedefler üzerinden değil, doğrudan müca­delenin içinde olan insanların hikâyeleri üzerinden anlatıyor. Bir bölgede suyu ve­rimli kullanmayı öğrenen çiftçinin dene­yimi, biyolojik çeşitliliği korumak için ça­lışan bir topluluğun bilgisi, sürdürülebilir üretim geliştiren bir kooperatifin modeli, doğru desteklerle çok daha geniş alanlara yayılabilecek çözümler sunuyor.

Türkiye'de 1993'ten bu yana 450'nin üzerinde projeye mali ve teknik destek sağlayan GEF SGP, çevre korumayı ye­rel kalkınma ve sürdürülebilir geçim kaynaklarıyla birlikte ele alıyor. Burada önemli bir yaklaşım var:

Doğayı korumak ile insanların ekono­mik ve sosyal refahını artırmak birbiri­nin alternatifi değil. Tam tersine, uzun vadeli çevre politikalarının başarılı ola­bilmesi için yerel toplulukların bu dönü­şümün öznesi olması gerekiyor. Dışarı­dan tasarlanan, bölgenin ihtiyaçlarını ve insanlarını yeterince tanımayan proje­lerin kalıcı sonuç üretmesi zor. Yerel ak­törlerin katılımıyla geliştirilen çözümler hem sahipleniliyor hem de yaşamın doğal bir parçası haline geliyor. COP31'deki pa­vilyon bu yaklaşımı farklı deneyimlerle görünür kılıyor. 2050 İklim Aynası, ziya­retçileri bugünkü tercihlerinin gelecek­te nasıl bir dünya yaratabileceği üzeri­ne düşünmeye çağırıyor. Genel Yayın Yö­netmeni olduğum İyi Gelecek Postası ise SGP destekli projelerle ilgili 2050'den iyi haberler veriyor. Aslında ikisi de aynı so­ruyu soruyor: Nasıl bir gelecekte yaşa­mak istiyoruz ve o geleceği kurmak için bugün ne yapıyoruz İşitme engelli baris­taların hizmet verdiği sosyal girişim Di­yalog Kafe, ziyaretçilere Türk İşaret Di­li ile kahve sipariş etme deneyimi sunu­yor. Sürdürülebilirliğin sosyal bir mesele de olduğunu gösteriyor. ünkü kapsayıcı istihdam, eşit katılım ve fırsatlara erişim olmadan gerçek bir dönüşümden söz et­mek mümkün değil.

"Yerel topluluklar, kalıcı çözümler geliştirmek için vazgeçilmez"