Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı'yla gıda güvenliğini konuştuk... Güvenli gıda devrimi başlıyor

Anlı şanlı markaların ürünlerinin üzerinde yazılanlar bile müşteriyi aldatıyor, kandırıyor. Yazılanlar ile içerik birbirini tutmuyor. Bal diye balla alakası olmayan ürün satıyorlar. Zeytinyağı diye zeytinyağıyla alakası olmayan sıvılar satıyorlar. Peynirde inanılmaz sahtekârlıklar var. Sütte de. Yumurtada da. Tavukta da.

Böyle bir ortamda bütün iş denetime düşüyor. Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, gıda güvenliği konusunda hem denetimi artırmış hem de devrim niteliğinde uygulamaları hayata geçirmeye başlamış.

Bakan Yumaklı, en incelikli sahtekârlıklara bile göz açtırmayacak bir yaklaşım içinde. Vatandaşın sağlığını korumak için sıfır ödün prensibiyle hareket ediyor.

Bakan Yumaklı'yla Hürriyet'te buluştuk. Elindeki örnek ürünlerle yapılan aldatmacaları, sahtekârlıkları tek tek anlattı. Anlattıklarını dinledikten sonra... Şu üç aydınlanmayı yaşadım... BİR: Daha bilinçli bir tüketici olmaya karar verdim. İKİ: Aldatmacaların, göz boyamaların asla hafife alınmaması gerektiğini idrak ettim. ÜÇ: Bakanlığın attığı yeni adımların bizi gıda güvenliğinde yepyeni bir boyuta sıçratacağını fark ettim.

Haberin Devamı

İşte Bakan İbrahim Yumaklı'nın anlattıkları:

RAKAMLARLA TARIM VE HAYVANCILIK

Bakan Yumaklı'ya "Tarım bitti mi Hayvancılık bitti mi" diye sordum. Bana rakamlarla yanıt vermeyi tercih etti.

İşte verdiği rakamlar:

HAYVANCILIKTA RAKAMLAR

AVRUPA BİRİNCİSİYİZ

Büyükbaş sayısı: 17.8 milyon / Küçükbaş sayısı: 60.8 milyon / Kanatlı sayısı: 394 milyon / Arılı kovan sayısı: 8.8 milyon.

Bu rakamlarla Türkiye, Avrupa birincisi.


TARIMDA RAKAMLAR

DÜNYA YEDİNCİSİYİZ

- SIRALAMA: Türkiye, tarımsal hasılada Avrupa'da 1'inci, dünyada 7'nci sırada.

- BÜYÜME: Sektör ilk çeyrekte yüzde 4.8 büyüdü, ikinci çeyrekte yüzde 13.3 büyüdü.

- TARIMSAL HASILA: 2025'te 83.2 milyar dolar. 2026'da 90 milyar doların üstüne çıkması bekleniyor.

- İHRACAT: 2025'te 32.6 milyar dolar. İhracatın ithalatı karşılama oranı: Yüzde 125.

- ÇEŞİTLİLİK: Üzerinde "Türkiye'de üretilmiştir" yazan 2 bin 226 çeşit ürün dünyanın dört bir yanında.

Haberin Devamı

- LİDERLİKLER: Fındık, üzüm, incir, ayva, kayısı ve kiraz ihracatında dünya liderliği.

- SEBZE: Bir önceki yıla göre dünyada sebze üretiminde 4'üncülükten 3'üncülüğe yükselme.

- MEYVE: Bir önceki yıla göre dünyada meyve üretiminde 4'üncülük korundu.

- TOHUM: Yüzde 96'sı Türkiye'de üretiliyor. 117 ülkede Türkiye tohumları kullanılıyor.

BALDA İKİNCİ SIRADAYIZ

- Dünyada en çok balı Çin üretiyor. Biz ikinci sıradayız. Ama balda da maalesef çok sahtekârlıklar yapıldı. Biz 2023 yılında dünya standartlarında bir analiz cihazı olan NMR cihazını aldık. Önceden analiz için yurtdışına gönderiyorduk. O cihaz hem ölçüyor hem de 'kütüphane' arşivi oluşturuyor. Sahtekârlar işi o kadar ileri götürdü ki bizim analiz ve tespit gücümüzü anlayabilmek için bize sahte bal gönderip analiz ettirmeye çalıştıkları bile oldu. Bunu tespit ettik. Kimsenin aklına gelmez. Devlet yakalayacak mı yakalayamayacak mı diye bizi test ediyor uyanıklar... Son üç yılda bala yönelik tam 7 bin 134 denetim yaptık. 750 milyon liradan fazla ceza uyguladık. 81 işletme için savcılığa suç duyurusunda bulunduk. Bal sahtekârlığı ciddi oranda düştü. Biz tespit edip raflardan indirdik. Ciddi mücadele verdik. Arıcılar Birliği de sahadan bize bilgi veriyor.

Haberin Devamı


İFŞALARA İLGİ AZALDI MI

- Evet, azaldı. İfşanın amacı aslında ceza vermek değil, ürünün doğru düzgün üretilmesini sağlamak. Zaten biz önce cezayı veriyoruz, sonra ifşayı yapıyoruz. Yani ifşa edilen ürün ve şirket zaten ceza almıştır. Bu nedenle 'Niye ifşa ediyorsunuz, ceza versenize' yaklaşımının bir anlamı yok. Ayrıca ifşa da cezalandırmanın bir başka boyutu. Herkesin kendine çekidüzen vermesi açısından gayet de etkili oldu. Denetimi de artırdık. Yılda 1 milyon 300 binin üzerinde denetim yapıyoruz.


YARIM YAĞLI TEREYAĞI OLMAZ

- Marketlerdeki gıda ürünleriyle ilgili yepyeni bir dönem başlattık, devrim niteliğinde kararlar aldık. Gıda paketlerinde vatandaşın kandırılmasına neden olan ifadelerle mücadele başlattık. Ürünün üzerine 'Yarım yağlı tereyağı' yazılıyor. 'Dörtte üç yağlı tereyağı' yazılıyor. Tereyağı, tam anlamıyla tereyağı olmalı. Ürünün, markanın ve mesajın çağrıştırdığı içerikte olması şart. Tüketici, pakete baktığı zaman içinde ne olduğunu açıkça görecek. Tereyağı ise tereyağı, margarin ise margarin. Kandırmaca, aldatmaca olmayacak. Ürünün içeriği neyse paketinin üstündeki tanıtımı da ona uygun olacak. Bana bir ürünü satıyorsan ve parasını alıyorsan, vadettiğin her şeyi bu ürünün üzerine tam ve doğru biçimde yazacaksın. İnsanları kandırma, aldatma. Üzerine zeytinyağı, ton balığı, dondurma, tereyağı vs yazıyor ama içinde başka şeyler var. Artık raflarda bunları görmeyeceksiniz.

Haberin Devamı

KÖY TAVUĞU ALGISINA DİKKAT EDİN

- Köy tavuğu algısı verilen tavuklar marketlerde olamaz, çünkü köy tavuğu, endüstriyel olarak üretilemez. Endüstriyel ürünlere 'köy tavuğu', 'köy ürünü' algısı veriliyor ve böylece fiyat artırılıyor. Tüketici de bu yüksek fiyatı tolere ediyor. Daha sağlıklıymış gibi bir hava veriliyor. Bu tür ürünlerin 'köy tavuğu' algısı oluşturacak ifade ve görseller kullanılarak satılmasını yasaklıyoruz.

HER SÜT DOĞAL SÜT DEĞİLDİR

- Az yağlı ya da yağsız sütlerin paketlerinin üzerinde ne yazıyor 'Doğal süt' yazıyor. Bir sütün doğal olabilmesi için tam yağlı ve yağlı olması gerekir. Bu tür sütlere 'doğal süt' yazabilirsiniz. Paketli sütlerin yağ yüzde seviyelerini sınıflarına ayırdık. Artık yağ seviyesine göre tam yağlı ve yağlı sütlere 'doğal süt' yazılabilecek. Az yağlı ve yağsız sütlerde yazılamayacak. Gıda güvenliğimiz için yapıyoruz bunu. Halkımızı korumak için. Gereken düzenlemeyi yaptık ve bir geçiş süreci de belirledik. 31 Mart 2027'de bunlar tamamen sona erecek.

Haberin Devamı

PEYNİRDEKİ UYANIKLIKLAR

-Eritme peyniri, 'Örgü Peyniri' ya da 'Tel Peynir' diye satılıyor. Oysa ikisi aynı şey değil. Eritme peyniri ile geleneksel peynir üretim teknolojisi ve lezzeti birbirinden farklıdır. Eritme peyniri, özel bir ürün değil. Ona 'eritme peynir' diyeceksiniz. 'Tost peyniri' deyince kaşar peyniri algılanıyor değil mi Halbuki 'tost peyniri' diye sattığı da eritme peyniri. Bundan böyle üretilen peynir ne ise pakete o yazılacak.Etiketteki kurnazlıklar, aldatmacalar, çarpıtmalar son bulacak. 1 Ocak'ta bunları raflarda görmeyeceğiz. Yoğun bir denetime de başlayacağız. Bazı düzenlemeler için son süre 30 Nisan.

GÜVENİLİR GIDA İÇİN OBJEKTİF BİR YAPI

- Vatandaşın tükettiği gıdanın güvenilir hale gelmesini sağlayacak objektif bir yapı oluşturulması, bu yapıyı da kimsenin etkileyememesi gerekiyordu. Bunun için çalıştık. Bir yazılım yaptırdık. Bu yazılım aracılığıyla numuneler, analizler ve diğer tüm detaylar bir kodla takip ediliyor. Bu bilgileri, sistemden silmenin imkânı yok. Gereği yapılıyor, cezası kesiliyor, ifşası yapılıyor. Anlık ve güncel olarak. Testi, tespiti, analizi biten bir ürünün gereği hemen o gün yapılıyor. Rutinimiz bu artık. 'Niye ifşa edilmiyor, koruyor musunuz, saklıyor musunuz' muhabbetlerinin hepsi bitti. Artık bunu duymuyorsunuz. Kimseyi korumuyoruz. Artık bir kusur hata varsa, anında Güvenilir Gıda internet sitesi ve mobil uygulamamızda firma ve markasıyla yayınlıyoruz.