Nur'un İlk Kapısı

Bediüzzaman Said Nursî'nin Burdur'a nefyedilmesiyle birlikte kaleme aldığı ilk eser olan Nur'un İlk Kapısı'nın yüzüncü yılında, bu eseri her yönüyle tahlil etmek ve tekrar hatırlatmak amacıyla, bu hafta sonu Barla'daydık.

Risale-i Nur Enstitüsü tarafından tertip edilen masa çalışmasıyla her yönüyle incelenen eser ve ikinci gün gerçekleştirilen seminer programı oldukça verimliydi.

Osmanlı döneminin çöküş sürecinde fikirlerini şekillendiren ve çöküşün temellerini oluşturan maddî ve manevî hastalıkları iyi tespit eden ve hürriyet, adalet, azınlıklar, eğitim, ittihad-ı İslâm gibi entelektüel tartışmalara katılan Bediüzzaman'ın Osmanlı bakiyesi üzerinde kurulan yeni cumhuriyetin pozitivist-materyalist düşünce iklimlerinin etkisiyle bir dizi din dışı hareketlere girişmesi karşısında oluşturduğu "metin merkezli" dinî-manevî direnişin ilk adımını Nur'un İlk Kapısı'nda görüyoruz.

Bediüzzaman'ın Ankara'ya gelişiyle birlikte meclise sunduğu ve Mustafa Kemal'e de gönderdiği özel bir mektupla detaylarını paylaştığı "Namaza Dair Beyanname," yeni Türkiye'nin yol haritasının hangi güzergahlarda ve nasıl belirlenmesi gerektiğini bildiriyordu. "Şu inkılab-ı azîmin temel taşları sağlam gerek!" seslenişinin ardında yatan motivasyon, bu milletin manevî değerlerine sahip çıkmayı, özüne dönmeyi, şeair-i İslamiyeye iltizamı ve Müslüman milletlere öncülükrolünü işaret ediyordu. Bu beyannamede Napolyon'a değil Selahaddin Eyyubî'ye benzemek gerektiği şeklindeki tekliften sonra kurucu iradenin yönünü çağdaşlaşma, muasır medeniyet seviyesine ulaşma hedefi altında taklitçi ve tahribatçı bir Batıcılık anlayışına çevirmesi ve tüm icraatlarını dindışılık üzerine bina etmesi yeni bir başlangıcı zorunlu kılıyordu. Bu başlangıç, Mustafa Kemal'in birlikte çalışma tekliflerini reddeden Bediüzzaman'ın -kaderin de sevkiyle- Yeni Said döneminin iman merkezli yeni bir inşa-tamir hareketi ve dili kurmasıyla olacaktır.

Bediüzzaman'ın Sıddık Süleyman'ın kendisine getirmesiyle tekrar hatırladığı Nur'un İlk Kapısı öylesine önemli ki... Aydınlanma adı altında tüm dünyayı kasıp kavuran, Bediüzzaman'ın fesat şebekesi olarak adlandırdığı, insanın Allah ile bağını hem kamusal alandan hem de kalplerden kopartmayı hedefleyen inançsızlık-imansızlık akımlarının yaslandığı tüm felsefî fikirleri yerle bir eden, mütavazı bir dille varlığın anlamının yeniden inşa eden Nurun İlk Kapısı, aynı akımların cazibesiyle dini rüşvet verip dünyayı da kazanamayan inkılapçılara "dur!" işaretidir. Eser, tevhid merkezli bir yaklaşımla Osmanlıdöneminin ve sonrasının siyasal ıslahçı ve iktidar merkezli anlayışlarını reddederek fertten toplumlara ve insaniyete yayılan yeni bir yolun nasıl kurulabileceğini göstermektedir.