4+4+4'te bu noktaya nasıl gelindi

Abbas Güçlü
12.10.2025
3

4+4+4 konusunda ani karar vermek yerine tüm olasılıkları göz önünde bulundurarak enine boyuna düşünmekte sonsuz yarar var.

Acele edilir ve yeterince istişare edilmezse yeni getirilecek sistem de 8 yıllık kesintisiz temel eğitim ve 4+4+4 gibi ölü doğar.

Zaman bize gösterdi ki daha ilk günden itibaren tartışmalı hale gelen hiçbir sistem kalıcı olmuyor. Harcanan zamana, paraya ve en önemlisi de heba olan nesiller bunu hiç hak etmiyor.

Peki eskiye ya da farklı bir modele dönüş olur mu

Senaryo çok, ortak akıl yok.

Çok daha önemlisi ille de bir şey yapılacaksa, ki yapılmalı ama bu bir yama şeklinde değil okul öncesinden doktoraya kadar bir bütün halinde gerçekleşmelidir.

Yeni sistemin gelecek öğretim yılında uygulanacağı söylendi. Ve bir sonraki öğretim yılına daha bir yıl var. Yani yeterli olmasa da zaman sorunu yok.

Önemli olan tüm önyargıları bir kenara bırakıp aklın, bilimin ve pedagojinin rehberliğinde geleceğe odaklanmamız. Peki bunlar ne olabilir..

Okul öncesi eğitimi de içine alan 6, 7 yıllık bir temel eğitimden sonra isteğe ve yönlendirmeye bağlı güçlü bir ortaokul sistemine acil olarak ihtiyacımız var.

Bu çerçevede Anadolu liselerinin, yabancı kolejlerin ve meslek liselerinin ortaokulları da mutlaka açılmalıdır.

Bunu ısrarla vurguluyoruz çünkü akademik eğitim kadar mesleki eğitim, spor ve sanatta da eğitime ne kadar erken başlanırsa o kadar iyi olur.

Temel eğitimden sonra isteyen akademik eğitim için anadolu liseleri ya da kolejlere gider, isteyen de meslek liselerine yönelir. Yine aynı şekilde MEB de öğrencilerin akademik başarıları, ilgi, yetenek, beklentileri ve ülke ihtiyaçlarına göre erken yönlendirme yapabilir..

Birçok ülkede yapılan da zaten bu. Yani erken yönlendirme bu sürecin en önemli adımı!

Peki biz şu anda ne yapıyoruz

Okula başlayan tüm öğrencileri getirip üniversite önünü yığıyoruz, onunla da yetinmeyip tamamına yakınını sınavlara yönlendirerek umut tacirliği yapıyoruz...

Bu arada mesleki eğitime yönlendirme konusunda geç hem de çok geç kalıyoruz.

Daha da vahimi meslek liselerine yönelenleri de üniversite yönlendirmek için özel bir gayret içerisine giriyoruz.

Sonuçta geldiğimiz noktada isteyen herkese üniversiteli olma şansı tanınıyor ama sonrası yeterince düşünülmediği için üniversiteli diplomalı işsiz sayısında rekor üzerine rekor kırıldı, kalifiye ara insan gücü açığı inanılmaz boyutlara yükseldi

MEB ya da diğer ilgili kurumlar 4+4+4'ü ve öngörülen senaryoları bir an önce masaya yatırmak ve geleceği konusunda karar vermek zorunda.

Eğer ille de devam edecekse gerekçelerini kamuoyu ile paylaşmalı ve başta öğretmenler olmak üzere herkesi inandırmalı ya da daha fazla zaman kaybetmeden yeni modeller aranmalıdır.

Hatadan dönmek de bir erdemdir ve bunu MEB göstermezse, başkalarından beklemek abes olur.