Asım Gültekin Tüm Yazıları

87 yazı (1 - 10 arası) listeleniyor

Sıtkımız sıyrılmadan

Geçen hafta sıkmak kelimesinin ilk iki sesinin sonuna gelen seslerle "sı" kökünün nerelere gidebildiğini yoklamak için ağırlıklı olarak Yaşar Çağbayır'ın sözlüğünden ve Tarama Sözlüğünden istifade etmiş, kullandığımız ve vaktinde kullandığımız bir kısım kelimelerimizi sıralamıştım. Bu sıraladığımız kelimelerin hepsini tekrar buraya sıralamayayım am

20.04.2019
1 0 0

Biraz sıkışırsak sığarız!

Kısmak ile sıkmaktan buralara geldik. Isınmak ve ısırmak ile alakalı "ıs" kökünü yokladık. Şimdi de "sık" kelimesinin kökündeki "-ık" kısmını değil de baştaki "s" sesinin kalkmadığı hali ile sondaki "-k" sesinin kalktığı hali kelimeyi nerelere açıyor, bunu yoklayacağım. Böyle yaparak Türkçede sadece bir sesin değişmesi ile kelime kökünün hangi hare

13.04.2019
0 0 0

Taşı ısıramayanlara bin yıllık tavsiye

Kır"mak ve ve "kıs"mak'ı önceki yazılarımızda görmüştük. "Kıs"tan "ıs"a geçmiş; "ıs" dediğimiz kök ile en son "c-ıs"ıbirlikte ele almıştık. Sadece ses taklidi diye algıladığımız "cıs etmek"teki "cıs" "ısı" kelimesinin de geldiği "ıs"tan geliyor. "Isı" kelimesinin ısıtmak, ısınmak ilişkisi herkes tarafınfan kolay kurulabilir durumda: "T" sesinin baş

06.04.2019
7 0 0

Kısmak ile sıkmanın farkına giriş

Kısmak" kelimesinin "kısa" ile aynı kökten olduğunu biliyoruz. Kısmanın sonundaki "s" harfini kaldırıp yerine başka sesli harfler koyalım: Kıyma, kıpırdama, kımıldama, kıvranma, kıvırma, kıkırdama, kıkırdak, kış ve kışkırtma, kıç, kıt, kın, kıl, kırma, kıvırma, kız ve kızma Bu kelimelerin "kı-" kökü ile irtibatlı olduğunu düşünmek mümkün. Kıvırmak

30.03.2019
5 0 0

Dilimin döndüğü kadar

Dilimiz dönüyor şükür. Dilimizin dönmesinin güzelliğinin, muhteşemliğinin ne kadar farkındasın Dilimizin dönmesi ile ilimizin önmesinin arasındaki farın gözünüze görünmesini, kelimelerin özünü örmenizi, örebilmenizi arzu ederim. "İlimizin önmesi" ne demek İl zannetmeyiniz ki günümüzdeki vilayet anlamında kullanılan ildir. İl ülke anlamına gelir Tür

23.03.2019
7 0 0

Dillerin birbirinden üstünlüğü nasıl ölçülür

Ölçülemez diyerek başlamak istiyorum cümleye. Kim ki dil denilen Allah ikramı mucizenin ne kadar kıymetli bir ikram olduğunu kavramak istemiyorsa dilleri birbiri ile yarıştırmaya kalksın. Ben Türkçenin muhteşem, muazzam bir dil olduğuna iliklerime kadar inanan biriyim. Cümlemi "biriyim" değil de "biri olarak" şeklinde kurgulayıp öyle devam etsem mi

16.03.2019
7 0 0

Yaprak yapışır

Yaprak neyin nesidir, yaprağa niçin yaprak diyoruz Bu kelimeyi biraz daha iyi algılamak için yapışmak kelimesini de düşünmenizi sizlerden rica edeceğim. Yapışmak ile yaprağın bir alakası olduğunu düşünüyorum. Bunu nasıl düşünüyorum Kelimeyi şöyle zihninizde belirginleştirmeye çalışayım: Yaprak nereye bağlıdır Dala bağlıdır. Dala yapışmış şekildedir

09.03.2019
5 0 0

Sistem muhalifi ezgiler hiç yok olmayacak!

28 Şubat akşamı Cemal Reşit Rey Konser Salonunda idim. İz Bırakan Ezgiler isimli konser için orada idim. Hem de heyecanla. Türk müziğinde son 30 yıl içerisinde nevi şahsına münhasır çok kıymetli bir yol açan ezgi, marş tarzı besteler ilk defa Cemal Reşit Rey'de icra edilecek idi. Ezgi, marş deyince elbette aklınıza Ömer Karaoğlu, Taner Yüncüoğlu, A

02.03.2019
7 0 0

Su sürükler

Buyurmak ve duymaktan suya kadar geldik. Buyurmanın bizi suya kadar getireceğini başta ben de hiç tahmin etmiş değildim. Yüzyıllar önce Türkçe kitaplarda hangi kelimelerin kullanıldığını aşağı yukarı görebildiğimiz Tarama Sözlüğünde suyunca kelimesini görünce suyunca gitmek ile uymak kelimeleri arasındaki irtibatı ister istemez düşünmekten kendimi

23.02.2019
10 0 0

Buyur etmenin suyunca gidelim

Duymanın neyin nesi olduğunu biraz daha görebilmek için "buyurmak" kelimesini de hesaba katmak gerekiyor. Hesaba katmak gerekiyor diyorum zira dil ile, kelimelerle ilgili ameliyelerin, eylemelerin gayet matematik ile alakalı işler olduğunu düşünüyor, bunu savunuyorum. Her sesin bir araya gelerek oluşturdukları kelimelerin birer matematik işlemi old

16.02.2019
8 0 0